KALP PİLİYLE YAŞAMAK...

Kalp pili taşıyanlar, güvenlik cihazları, cep telefonları (özellikle göğüs üzerinde taşınması durumunda), elektrik jeneratörleri ve radyofrekans yayan istasyonlar konusunda dikkatli olmalıdır.

Kalp pilleri, kalbin kendi elektriksel işleyişinde sorunlar yaşandığında, kalbi çalıştırmak üzere göğüs duvarına yerleştirilen küçük cihazlardır. Hem kulakçık hem de karıncıkları harekete geçiren pillerin yanı sıra sadece karıncık ya da kulakçıklar üzerinden çalışan piller de mevcuttur. Kalp atışlarının hızını ve ritmini korumak üzere elektrik uyarıları gönderen kalp pilleri, nabız jeneratörü ve kablolardan oluşur. Jeneratör, pilin bataryasını ve küçük bir bilgisayarı içerir. Kablolar jeneratörden kalp kasına elektrik uyarıları gönderir ve kalbin kasılmasını sağlar.

Kalp Pili Takılma Nedenleri

Kalbin sinüs düğümünün yeterli uyarı oluşturamaması ya da çalışmasının bozulması, elektriksel iletinin kulakçıklardan karıncıklara geçerken durması halinde kalp pili gerekebilir. Bir başka deyişle, kalp pilleri yavaşlayan kalp ritmini normale döndürür. Kalp pilleri ayrıca düzensiz ve hızlı kalp ritimleri için de kullanılmaktadır. Bu hızlı ve düzensiz atımlar karıncık ya da kulakçıklardan köken alabilir.

Kalp Pilinin Takılması ve Erken Dönemde İzlenmesi

Kalp pilleri köprücük kemiğine yakın bölgede hemen cilt altına yerleştirilir. Kalp piline ait kablolar ise kalbe giden toplar damar içinden sağ kulakçık ve sağ karıncığa yerleştirilerek kalbin ileti sistemine bağlanır.

Pilin yerleştirildiği bölge temiz ve kuru tutulmalıdır. Beş gün sonra duş alınabilir. İşlemin yapıldığı yer her gün kontrol edilmeli ve kızarıklık, şişlik, akıntı, ateş ve titreme geliştiğinde doktora haber verilmelidir.

Kalp pili takılan kişi, aynı geceyi hastanede geçirirken bu sürede kalp atışları izlenir. Bazen pilin ayarlarında değişiklik yapmak gerekir.

Pil yerleştirildikten sonra hasta taburcu edilmeden batarya ve kabloların yerlerini görmek ve daha sonraki takiplerde karşılaştırma yapabilmek için akciğer filmi çekilir. Pilin algılama ya da çalışmasında sorun yaşayanlarda kabloların yerinden oynayıp oynamadığı, bir ezilme ya da kırılmanın olup olmadığı kontrol edilir.

Pil Sonrası Nelere Dikkat Etmeli?

Kol normal biçimde hareket ettirilebilir; günlük hayatta gerçekleştirilen hareketlerde herhangi bir kısıtlama yapılması gerekmez. Ağır itme, çekme ve kaldırma hareketlerinden kaçınılmalıdır. Altı hafta boyunca golf, tenis ve yüzme gibi sporlardan kaçınılmalıdır. Mikrodalga fırın ve elektrikli battaniye kullanılabilir.

Kalp Pillerini Etkileyen Durumlar

Elektrik kaynaklarıyla etkileşme olasılığı hastaları endişelendirse de, günlük hayatta karşılaştığımız çoğu cihaz kalp pillerinin çalışmasını etkilenmez. Kalp pili taşıyanlar, güvenlik cihazları, cep telefonları (özellikle göğüs üzerinde taşınması durumunda), elektrik jeneratörleri ve radyofrekans yayan istasyonlar konusunda dikkatli olmalıdır.

Pil Çeşitleri

Ani kalp ölümü ya da kalp durması yaşayanlarda “internal kardiyal defibrilatör” adı verilen farklı bir kalp pili kullanılmaktadır. Bunun dışında kalp yetersizliği gelişmiş ve kalp kası güçsüz kalmış kişilerde her iki karıncığa da pil kablosu yerleştirilerek, sağ ve sol karıncıkların senkron biçimde kasılmaları sağlanır; böylelikle kalp vücuda daha etkin bir şekilde kan pompalayabilir. Bu tarz piller “biventriküler pil” olarak adlandırılmıştır.

Pil Ömrü

İlk pillerin ömrü 8 yıl iken, yeni nesil pillerin gelişmiş yapılarından dolayı batarya ömrü 4-6 yıldır. Bunun sebebi yeni nesil pillerin iki odacıklı ve hız cevaplı olmasıdır. Pil teknolojisindeki gelişmeler doğrultusunda programların özelliklerinin artması pillerin batarya ömrünü ilk nesil pillere göre azaltmıştır.

Pilli Hastaların Takibi

Kalıcı pil takıldıktan sonra hastaların güvenliği ve pilin uzun ömürlü olması için düzenli aralıklarla kontrollerin yapılması gerekir. Böylelikle pile bağlı sorunlar zamanında ortaya konur. Ayrıca hastada yeniden başlayan farklı ritim düzensizlikleri saptanırsa pilde gerekli ayarlamalar yapılır. Hastalara bir pil kartı verilir; bu kartta pilin türü ve yerleştirildiği tarih yazılır.

Pil yerleştirildikten sonra birinci hafta içinde ilk kontrol gerçekleştirilir. Sonrasında 6-8. haftalarda, 3-5. ayda, 6. aydan sonra da yılda en az bir kez olarak takip yapılır. Bu programlamaya rağmen tamamen düzelmeyen algılama sorununda daha sık aralıklarla kontrol gerekir.

Pil Cebinin Kontrolü

Pilin yerleştirildiği bölgede şişlik ve kızarıklık, pilin cilt altına yerleştirildiği cepteki hareketi ve cilde yapışıklığı değerlendirilir. Eğer cilde yapışıklık söz konusu ise bu doku ölümüne yol açacağından yerinin değiştirilmesi gerekir.

Pil takibinde bataryanın yanı sıra kabloların kontrolü de yapılır. Pilin en etkin biçimde çalışıp çalışmadığı kontrol edilir. Pile bağlı yakınmalar değerlendirilir. Hasta ve yakınları bilgilendirilir. Arızalı pillerin firma tarafından ilan edilmesi durumunda gerekli işlemler hastaya duyurulur. Beklenmedik şekilde batarya tükenmesi ya da elektronik arıza geliştiğinde firma bilgilendirilir ve sorunlu pille benzer cihaz takılmış hastalarda yapılması gerekenler konusunda pilin takıldığı kurumlara duyuru yapılır.

Pilin takibi, ilgili merkezde ya da telefonla izleme yoluyla yapılır. Telefonla izlemede EKG sinyalleri ilgili merkezdeki algılayıcı cihaza ulaştırılır. Bu yöntem daha ziyade çocuklarda ve yaşlılarda ilgili merkeze ulaşım sorunu olduğunda tercih edilmelidir.

Pillerin doğru seçimi ve takibi konusunda sorumlu merkez ve personelin eğitimiyle ilgili olarak belirli kriterler mevcuttur. Bu doğrultuda konuda uzman olan iki kardiyolog, hemşire ve teknik personelin bulunması gerekir. Ayrıca merkezde yıllık en az 100 pil takılması şarttır.

Takipler sırasında değerlendirilmesi gereken en önemli bulgular; batarya tükenmesi, yakınmalar, kablo problemleri ve pilin etkin çalışıp çalışmadığının kontrolüdür. Hareketle görülen rahatsızlık, pilden ötürü duyulan huzursuzluk ve pille ilişkili olmayan klinik sorunlarsa ikincil önem taşır.

Batarya voltajı düştüğünde ya da batarya direnci geliştiğinde 1-3 aylık aralıklarla takip yapılmalıdır. Hız cevabının ayarlanması için de farklı takip yapılabilir. Pilin çalışma eşiğini etkileyebilecek bir ilaç kullanımı söz konusu olduğunda ve hastanın kalp durumu ağırlaştığında ilgili program değişikliği yapmak için kontrol gerekir. Hastalar pil kontrolü için geldiğinde ilk olarak daha önceki düzenlenmiş olan program kayıtları incelenir. Öncelikle hastanın pil bağımlısı olup olmadığı bilinmelidir. Çünkü ölçümler yapılırken hastanın hayatını tehlikeye sokmamak gerekir.

...



 
  editör'den / bu sayıda / bayiler / eski sayılar / adres / kapak konusu